| spotlight | |||
|
|
|
||
|
Op eigen kracht met bestaand talentBen Warner
En wat de gevaren voor de democratie betreft kunnen er ook in deze periode uitingen als onderstaand worden aangetroffen. In 1971 heette het in NRC Handelsblad, dat de democratie was achterhaald. In 1998 staat als kop boven een artikel in Elsevier van Syb Wynia: De democratie lekt weg.” In de intro staat verder, dat de rol van gekozen politici tanende is en dat ambtenaren, belangenorganisaties en ´Europa´ het roer overnemen. Het artikel is slechts een weergave van de zienswijze van redacteur Wynia. Hij staat echter allesbehalve alleen. Hij somt ook een aantal voorbeelden op, waaraan de erosie van de democratische macht kan worden afgemeten, die hij op zijn beurt ontleend aan een publicatie in Openbaar Bestuur uit 1997 van mr. F.A.M. van den Heuvel (“De Haagse politici geven terrein prijs”). En ook andere wetenschappers en politici, die de kwaliteit van de democratie zien rafelen voert hij op. Om de burger meer bij het bestuur en de politiek te betrekken spuien ook hedendaagse politici vernieuwingsvoorstellen. Erg ingrijpend zijn die niet, maar desondanks is het voortgangsproces onthutsend traag. In 2001 brengt Jos de Beus de uitverkoop van de politiek voor het voetlicht tijdens zijn oratie bij de aanvaarding van zijn hoogleraarschap politicologie aan de Universiteit van Amsterdam. In de Volkskrant van 30 juni laat hij noteren: “ De kiezer heeft eerst allerlei opties om de wil van de meerderheid te beïnvloeden. Vervolgens zijn er legio mogelijkheden om zich te onttrekken aan de democratisch genomen besluiten en alsnog het particulier gelijk te halen. “ Nog sterker zegt hij het verderop: “ Mijn intuïtie is dat de organen van de democratie in Nederland, de gemeenteraad, het college van burgemeester en wethouders, provinciale staten, gedeputeerde staten, de Tweede Kamer, het kabinet, extreem verzwakt zijn. De tandeloosheid, overbelasting van goeie mensen, de instroom van tweede garnituur. Ik wil het moment niet afwachten dat de machtshebbers in Nederland, ondernemers bijvoorbeeld, zelf gaan merken dat het niet in hun eigenbelang is de politiek af te schaffen. Dat moment komt dichterbij. “ Ook zeer recent laait het debat weer op over de kracht van de democratie. De veelbesproken kloof tussen landsbestuur en burgerij werd onthutsend duidelijk toen het Nederlandse volk in overwegende mate nee zei tegen de Grondwet, die geen grondwet mocht worden genoemd, waarbij steeds manifester werd dat niet zozeer tegen dat nieuwe Europese verdrag werd gefulmineerd als wel dat oude rekeningen werden vereffend, waarbij in het verleden geschonden vertrouwen en beschadigde geloofwaardigheid hoog op de balans stonden. De democratie is uit zijn krachten gegroeid, onvoldoende slagvaardig geworden en inmiddels opgerekt tot een solocratie met de besluitvorming als is een veerboot tussen de wijkende oevers Welles en Nietes.
Wat ook de toekomst moge brengen, één ding komt niet uit de glazen bol: er is werk genoeg aan de winkel. En met gerechtvaardigd opportunisme moet daar voor Nederland toch ook wat tussen zitten. Daarbij hoeft Nederland niet het leed van de wereld op zijn schouders te nemen. Megalomanie heeft niemand nog verder gebracht. Werken aan partiële verbeteringen ligt wel binnen ons vermogen en zou ook zeer wel kunnen bijdragen aan de herwinning van onze trots.
|
|||












