printversie

Wie met zijn mobieltje belt, zal niet direct beseffen dat hij deel uitmaakt van één groots imperium: een logistíek imperium. De chip komt uit China, het omhulsel van Thailand, het koper via Afrika, het design uit India en het logo uit Finland. We zullen zien dat haar grenzen verder reiken dan ooit: wat is Nederland? Onze bouwwerken, onze natuur, ons privé-leven, ons publieke ruimte, onze politiek gehoorzamen aan haar wetten. Er is echter één object dat lastig in het logistieke format is in te voegen: het menselijk lichaam met zijn hormonaal gestuurde hartstochten. Het logistieke imperium weet er steeds beter raad mee. Diverse interventies zorgen ervoor dat de lichamen zich logistiek gedragen. Dit is wat ons land wil en waar zij succesvol in is: logistieke processen uitdenken en implementeren.

1. Bouwput Nederland

 Nederland is af: ontworpen, omzoomd en ingedeeld. De afgelopen 150 jaar waren heftig: de straatverlichting werd elektrisch waardoor het onderscheid tussen dag en nacht definitief verdween, de huizen kregen aansluiting op het riool en het westen en het oosten van ons land gingen dezelfde tijd hanteren omdat dat handig was voor het spoor. Is er nog een toekomst voor Nederland?

1.1 Gebouwde omgeving

Natuurlijk is Nederland niet af: de ketels malen meer beton dan ooit. Veel wegen zijn of worden opnieuw bouwputten, de bedrijvigheid is groots, kavels bouwgrond wachten gelaten op het moment dat de bouwvakkers hen met palen doorboren om nieuwe contigenten huizen op te trekken. Amsterdam kent het meest innovatieve moment uit haar geschiedenis nu de nieuwe Noord-Zuidlijn wordt gemaakt. Nee, niet het boren van de tunnels is spectaculair, zoiets is al business as usual, maar het rakelings langs de oude huizen slaan van diepwanden in drassige veen op zo’n manier dat de huizen blijven staan. Dat is waar de wereld ademloos naar kijkt want de Hollandse baggeraars en ingenieurs volgen weer eens de voetsporen van Stevin. Dat is de logistieke orde: bestaande technologieën bijeen brengen, modder verplaatsen en beton storten.

1.2 Wildernis

Het belegen grapje wil dat God de wereld geschapen heeft maar de ingenieurs Nederland. Er zit een kern van waarheid in. Nergens is in ons land nog de wildernis van de schepper te vinden, misschien dat de Waddenzee iets oplevert, maar zelfs dat deel van Nederland is al sinds jaren object van beleid geworden. Zij wordt niet omwille van zichzelf aan zich zelve overgelaten. We gaan met natuur om alsof het wegen zijn. De taal die we ervoor gebruiken, spreekt boekdelen. We hebben het dan over de ecologische hoofdstructuur: groene strepen op de kaart van Nederland. In de wijk van Amsterdam waar ik woon, zijn een paar sloten en een drassig weilandje tot die status gepromoveerd. Sinds een jaar ligt er zelfs een tunneltje onder de weg die de ene sloot met de andere verbindt om de eenden en padden wanneer ze uit het westen komen in de gelegenheid te stellen veilig ongelijkvloers rechtsaf te slaan. En zo persen we de natuur in de mallen van de logistieke ordening. Iets wat we de komende jaren vaker zullen doen.

1.3 Huishouden

Ook ons huishouden en privé-leven maakt deel uit van het logistieke imperium. Ieder lid van het gezin heeft zijn schedule met afspraken en tijden waarop hij thuis dan wel uithuizig is. Vergaderingen, werk, sportschool, ponyclub, beautysalon, boodschappen: alles is planmatig. Er zijn al gezinnen waar ieder lid via het netwerk inzage in elkaar agenda heeft om zo gemeenschappelijke bezigheden te boeken. Wie niet met haar of zijn partner op gezette tijden quality time inplant, heeft een slecht huwelijk. En dan durven nog mensen te beweren dat onze huishoudens geen bedrijfjes zijn! De agenda heeft de plaats ingenomen die van oudsher religie en natuur hadden: ordening van de tijd. Rust en werken waren lange tijd een zaak van de religie. Of het nu om de zondag, de zaterdag of de vrijdag gaat: de religie dicteerde de afwisseling van werk en rust. Deze religieuze ordening heeft sinds het vorig decennium een museale status. Ook de natuur is buitenspel gezet. De opeenvolging van dag- en nacht kennen we niet meer. Wie gaan er nog met de kippen op stok? De agenda is hét symbool van De Orde, dat regelt en bepaalt.

Neem een ander voorbeeld: ons voedsel. Ook dit gehoorzaamt aan de wetten van de logistieke ordening. We verkrijgen het via uitgebreide ketens van boeren, telers, keuringsdiensten, transporteurs, verwerkingsfabrieken en supermarkten. Met onze apparatuur, tot op de seconde instelbaar, zijn we naadloos op deze ketens aangesloten. Kroppen sla, die je nog moet wassen, en stronken andijvie, waar de beestjes vrolijk over kruipen, zijn hier en daar nog verkrijgbaar maar de moderne logistieke mens liever de schoongemaakte en reeds gesneden groenten uit het koelvak: keurig in een één- of tweepersoonsportie. Op de verpakking staat precies hoe we het moeten bereiden: 3,5 minuut in de magnetron. De logistieke ketens zijn overal en zullen de komende jaren nog dieper in ons privé-leven binnendringen.

pagina 1 | 2 | 3 | 4 | 5

reacties

• 'Dit artikel is zeer wel online . . .' (Paul Krill)
• 'Theo, klik op het aritkel en rechtsboven . . .' (adriaan)
• 'zulke lange stukken zijn online . . .' (theo)
• Bekijk alle reacties